'Gedrag is aangeleerd en kan bijgevolg ook afgeleerd worden!'
Assertiviteit is geen persoonlijkheidskenmerk waarmee je ter wereld gebracht wordt. Het gaat om gedrag dat je je eigen hebt gemaakt op basis van tal van eerder opgedane ervaringen. Dit heeft als grote meerwaarde dat het moduleerbaar is. Wil je niet langer subassertief of agressief door het leven gaan, dan kan je door veel oefening het tij stapsgewijs doen keren!
Jouw gedachten, gevoelens & gedrag zijn verweven . Wens je jouw gedrag over een andere boeg te gooien, dan is het nodig om jouw denken te wijzigen. Subassertief en agressief gedrag steunen op een fundament van irrationele gedachten. Volgende illustraties zullen verduidelijking brengen.
Stel dat je tijdens een PGO-opdracht de mening van de groep helemaal niet deelt, maar desondanks geen bezwaar oppert naar je medestudenten toe. Dan is het de moeite waard om na te gaan welke gedachte en daaraan gerelateerde gevoel achter dit subassertieve gedrag schuilgaan. Mogelijk leeft één van de volgende gedachten wel in jou:
- 'Als ik het idee afkeur, dan zijn de anderen teleurgesteld.'
- 'Ik moet de groep volgen, anders hoor ik er niet bij.'
- 'Mijn mening is niet belangrijk.'
Op analoge wijze stoelt agressief gedrag op irrationeel denken. Gedachten als:
- 'Ik zal ze eens laten zien wie het hier voor het zeggen heeft!'
- 'Mijn wil is wet!'
lijden er toe dat je tijdens de PGO-opdracht als een heuse dictator tekeergaat. Je negeert de ideeën en wensen van de groep volledig en dringt jouw visie op.
Al deze gedachten kunnen omschreven worden als irrationeel. Ze helpen je niet vooruit om assertief op te treden en daarenboven zijn ze niet eens waar!
Leg jouw irrationele gedachten onder vuur! Neem deze gedachten niet langer zonder meer voor waar aan. Door jezelf vragen te stellen, kan je ze onderuithalen. Je kan bijvoorbeeld als volgt te werk gaan.
- Welke feiten geven aan dat ik er niet meer zal bijhoren?
- Is dit al eerder gebeurd?
- Is het ook al positief uitgedraaid?
- Moet ik bij elk groepje bijhoren?
- Hoe kan ik er mee omgaan als ik er niet langer bijhoor?
Vervang je irrationele gedachten door rationele exemplaren! Nadat je er bent in geslaagd om je irrationele gedachten te relativeren, komt het er op aan om gedachten te formuleren die in hogere mate stroken met de werkelijkheid. Ter illustratie:
- 'Ik ben wie ik ben en dat is maar goed ook!'
- 'Het is onhaalbaar om iedereen altijd te plezieren!'
- 'Het is jammer, maar geen catastrofe als sommigen me niet accepteren!'
- 'Ik mag voor mijn mening uitkomen!'
